بر خلاف عمل كرده‌اند بايد روزهء خود را قضا كنند و اگر در ياد گرفتن كوتاهى كرده‌اند ، كفاره هم دارد . سؤال 610 : آيا متطوّق و مرتفع بودن هلال دلالت بر شب دوم مىكند ؟ جواب : شرعا دلالت نمىكند . سؤال 611 : آيا رؤيت هلال در بلاد بعيده كفايت از ساير بلاد مىكند ؟ جواب : اگر قريب الافق باشند كافى است . سؤال 612 : در صورتى كه عيد فطر مشكوك باشد و معلوم نيست ماه مبارك 29 روز مىباشد يا 30 روز ، حكم حاكم هم دير مىرسد ، وظيفه چيست ؟ جواب : اول ماه به چند چيز ثابت مىشود ، كه در توضيح المسائل مسأله 1780 بيان شده و روزى را كه نمىداند آخر رمضان است يا اوّل شوّال ، واجب است روزه بگيرد . سؤال 613 : روزى كه در ايران عيد فطر اعلام مىشود ، آيا مردم افغانستان مىتوانند عيد بگيرند ؟ اگر نمىشود ، چطور با عيد در تهران ، مردم خرمشهر و آبادان و بندرعباس مىتوانند عيد بگيرند ، ولى افغانستان نمىتوانند ؟ جواب : حكم حاكم شرع در مورد اول ماه در شهر محل اعلام و شهرهايى كه با آن شهر هم افق يا قريب الافق هستند يا در غرب آن شهر واقع شده‌اند مجزى است و حتى براى مقلدين همان حاكم كه در شهرهاى شرقى ساكن هستند ثابت نمىشود . لذا با اعلام رؤيت هلال در تهران ، در بندرعباس و بوشهر و آبادان اول ماه ثابت مىشود . ولى در شرق ايران ، مثل مشهد و افغانستان ثابت نمىشود . سؤال 614 : اگر در ايران هلال رؤيت شد ، آيا در افغانستان هم اول ماه ثابت مىشود يا خير ؟ جواب : اگر رؤيت هلال در ايران باشد براى افغانستان ثابت نمىشود . بلى اگر رؤيت هلال در شرق ايران باشد ، در شهرهاى غربى افغانستان كه هم افق شهرهاى